Stichting Burnout, de diepere en bewezen waarheid omtrent burn-out

Oorzaken burn-out

 

Burn-out is een term die in het hedendaagse leven niet meer weg te denken is. Regelmatig duikt in de media een nieuwsbericht of opiniestuk op over een burn-out en wellicht kent of bent u zelf iemand die er onlangs een heeft gekregen. Veel mensen hebben een mening over dit fenomeen, maar weinigen weten wat het exact omvat. Wat is een burn-out precies en wat zijn de mogelijke oorzaken voor het ontstaan van een burn-out? We vertellen u er hier meer over.

Wat is een burn-out?

We werken allemaal hard, we vinden het belangrijk om goed te presteren en daarnaast hebben we een druk sociaal leven en allerlei andere verplichtingen. Na een drukke week is het dan ook logisch dat u moe bent, maar na een weekend ontspannen en uitrusten kunt u er de volgende werkweek weer lekker tegenaan. Als echter veel dingen tegelijkertijd, kort achter elkaar en voor een langere periode plaatsvinden, is de kans aanwezig dat u langzaam opgebrand raakt. Het lichaam krijgt onvoldoende tijd om volledig op te laden. Hierdoor krijgt u steeds minder energie en motivatie om uzelf bezig te houden met dagelijkse activiteiten als werken, hobby’s uitoefenen en sociale activiteiten ondernemen. Zo loopt u het risico een burn-out te ontwikkelen. Heeft u een burn-out, dan bent u dus letterlijk opgebrand en bent u niet meer vooruit te krijgen. Het lichaam zegt ‘stop’! Dat is wat een burn-out is. Stichting Burnout doet alles op wetenschappelijke basis; wij volgen – ook met de definitie van burnout – het allereerste artikel ooit over burnout, ‘Burn-out Staff’ van dr. Herbert Freudenberger in 1974, en daarna de vele publicaties van de burnout grootheden Christine Maslach, Michael Leiter en onze eigen Nederlandse prof. Wilmar Schaufeli. De ‘kunst van burnout herstel’ is de herstelmethode die Stichting Burnout hanteert. U ziet dat het een wetenschappelijk geaccepteerde methode is, want hij staat in Google Scholar (geef in ‘kunst burnout herstel’, of ‘burnout herstel Blankert’).

Volgens Maslach kenmerkt burnout zich door het volgende:
1. emotionele uitputting
2. distantie naar de medemens (het is immers in het contact met de medemens dat de burnout ontstaat!)
3. een lage dunk van de eigen competenties (niet onlogisch, omdat op ‘steeds meer moeite doen’ ‘steeds minder output volgde’, met daarna een zekere ‘ineenstorting’ met bijna niets kunnen doen en veel huilen.

Er is sprake van cognitieve en emotionele ontregeling.

Oorzaken burn-out

Als u even een drukkere periode heeft zal een burn-out niet ontstaan. Voordat u opgebrand bent, ervaart u al langere tijd stress, druk en vermoeidheid. Reageert u hier niet adequaat op, dan kunt u uiteindelijk wel een burn-out krijgen. Hoewel ieder persoon verschillend is en de uiteindelijke oorzaken van een burn-out van persoon tot persoon verschillen, zijn het vaak werk gerelateerde factoren in combinatie met persoonlijke eigenschappen die bijdragen aan het ontstaan van een burn-out. Stichting Burnout heeft een eigen instrument ontwikkeld om de triggers van de burnout te inventariseren: de BBTI, Blankert Burnout Trigger Inventory. Overschrijf de voorbeeldwoorden en cijfers met eigen woorden en cijfers, en het wordt u zelf duidelijk waar u het meeste onder leed. De BBTI dekt ook de privé sfeer: energie’vreters’ daarin, zowel als gebrek aan emotionele herstelmogelijkheden in het privé leven. De BBTI is uitgangspunt voor onze behandelingen: BBTI-ingevuld-met-cijfers-en-tekst-1-2

Hoge werkdruk

Werken is een groot en belangrijk onderdeel in ons leven. Als u gemotiveerd en met plezier werkt, haalt u energie uit uw werk. Moeten er op uw werk te veel dingen in te korte tijd gebeuren? Ervaart u een onaangename werksfeer? Krijgt u een te hoge of juist onduidelijke verantwoordelijkheid opgelegd? Dit zorgt voor druk en stress die u niet op het werk kunt houden. U neemt de druk en stress van het werk mee naar huis en u kunt hier in de avond, en zelfs ’s nachts, nog uren over door piekeren. Dit zorgt ervoor dat u onvoldoende rust krijgt, de balans tussen werk en privé wordt verstoord en dat u langzaam opgebrand raakt.  Zo glijdt u langzaam in een burn-out.

Voor het eigen stressniveau is naast de hoogte van de eisen die aan je gesteld wordt ‘de hoge regelruimte‘ heel belangrijk. Dat is de vrijheid om je eigen werk in te delen en te plannen zoals je zelf wilt, en op een manier uit te voeren die bij je eigen behoeften past. Als de manier van uitvoering helemaal is vastgelegd, kun je die niet meer aanpassen aan eigen behoeften en raak je des te sneller in een burn-out.

Persoonlijke eigenschappen

De oorzaken van een burn-out zijn erg persoonsgebonden. Waar de ene persoon motivatie krijgt van werkdruk, presteren en hard werken, kan de andere persoon hieronder bezwijken. Sommige mensen hebben nu eenmaal meer kans om een burn-out te krijgen dan anderen. Dat komt door de persoonlijkheid. Stel: u en uw collega hebben allebei een kantoorbaan met dezelfde werkdruk. U bent de perfectionist die graag de controle houdt, overdreven loyaal bent en een hoog verantwoordelijkheidsgevoel heeft. U kunt moeilijk nee zeggen en wellicht heeft u te maken met onverwerkte emoties en gevoelens. U krijgt dan sneller een burn-out dan uw collega die deze eigenschappen niet bezit, ondanks beide dezelfde hoeveelheid werkdruk hebben.

Belangrijk is na te gaan: hoe was het in het begin van de functie, of eerste functie bij de huidige werkgever: ging het allemaal goed?  Dan had u op zich de juiste persoonseigenschappen. Ga na wat er intussen is veranderd: veelal zit dat in de context. De functie veranderde, de technologie, de regelruimte, de interacties….totdat het geheel te stressend werd, en uitmondde in een burnout. Daarom zeggen we dat een burnout bijna altijd ‘werk gerelateerd’ is. Ooit kon u het wel, nu niet meer, onder DIE OMSTANDIGHEDEN: bent u veranderd of is er iets in de werkcontext veranderd?

Coping

Gelukkig zijn  de persoonlijke eigenschappen niet alles bepalend. Je kunt in je ‘reactie op omstandigheden’ veel doen.

Mindfulness en ACT (Achievement Commitment Therapy) zijn zeer sterke therapievormen die wij gebruiken bij burnoutherstel.

Wij lossen ook problemen praktisch op.

De ouderwetse cognitieve gedragstherapie is minder succesvol voor burnoutherstel, omdat de aloude veronderstelling ‘gedachten bepalen de emoties’ niet zo opgaan bij burnout. Het zijn ook de emoties die het overnemen en de verkeerde gedachten aantrekken. Op dat moment zijn mindfulness en ACT veel krachtiger.

Het is heel belangrijk, o.a. met hulp van de BBTI, na te gaan wat er gebeurt is in de opbouw richting burnout. Want juist daar liggen de te leren lessen, en te veranderen copingstijl. Bij herstellen van burnout is dus de context die leidde tot burnout heel belangrijk. Je kunt niet iemand van burnout genezen ‘die naar binnen is gereden’ zonder de vroegere context te achterhalen. Dat is heel anders dan bij een gebroken been of depressie, waarbij de oorzaak er niet toe doet en de patiënt vanaf de diagnose kan worden behandeld zonder kennis te hebben van het verleden en de toenmalige arbeidscontext.

Stichting Burnout staat voor u klaar

Als het lichaam eenmaal opgebrand is en u een burn-out heeft, kan u verschillende, vervelende symptomen ervaren. Even rusten en daarna weer werken, werkt vaak averechts. Vaak kunt u alleen volledig van een burn-out herstellen met een deskundig, professioneel herstelprogramma. Stichting Burnout beschikt over ervaren consulenten die zelf ooit een burn-out hebben gehad. Zij begrijpen daarom als geen ander hoe u zich voelt en kunnen u optimaal begeleiden in uw burn-out herstel. Heeft u een burn-out en wilt u hiervan volledig herstellen? Wilt u weten wat een burn-out voor u betekent en hoe de oorzaken aangepakt kunnen worden? Neem dan contact met ons op door het contactformulier in te vullen. Bij ons kunt u ook terecht voor een vrijblijvend oriënterend gesprek. We helpen u graag.